آغاز سخن خداى را سپاس كه قرن چهاردهم آيندهء روشنى را به مسلمانان بشارت داد و چون سپرى گشت . قرن جديد با اوراقى سپيد از تاريخى نو به ظهور پيوست . مسلمانان در اين قرن طلاى سياه را از زمين به دست آوردند . قايد اعظم محمّد على جناح ، جمهورى اسلامى پاكستان را تأسيس كرد و خداوند حضرت آية اللّه العظمى روح اللّه خمينى را توفيق داد تا انقلاب اسلامى را در ايران تحقق بخشد . مسلمانان جهان اين سالها را به شكرگزارى پرداختند و به همين مناسبت ، من اين كتاب را به ملت عزيز تقديم مىكنم . من در قرن گذشته مدّت پنجاه سال را در بيدارى به سر بردم و تاريخ اين قرن به روشنى از جلو چشم من گذشته است و وظيفهء خود ديدم كه پس از مسافرت به لاهور به جمع‌آورى تذكرهء رجال و علما بپردازم . تذكره آيينهء تاريخ و كارنامهء ملت است و نيز بر مورخ لازم است كه تذكره‌هاى شعرا ، حكما ، امرا ، صوفيه ، علما و مصنفان را مطالعه كند چرا كه منعكس‌كنندهء سيماى خدمات علمى و فتوحات يك ملت است و گفته‌اند كه اهل سياست و شمشير زمين را فتح مىكنند ولى اهل فكر و قلم ذهن را مىسازند . بزرگان قوم ، راهنماى آن قوم به شمار مىروند ، بنابراين الگو قرار دادن آنان و آشنا كردن جوانان به كردار و شخصيّت ايشان حاكى از نگهداشتن تسلسل تاريخ است و وظيفهء يك مورخ نيز همين است . هنگامى كه تاريخ جديد آغاز مىشود يا ملت به گذشتهء خود بازمىگردد تا آينده را روشن سازد ، چنان‌كه بعد از تأسيس پاكستان پروژه‌هاى بزرگ شروع به كار كرد . از جمله دائرةالمعارف اسلامى اردو ، تاريخ ادبيات پاكستان و هند ، فهرست‌نويسى تصانيف مصنفان شبه قارهء هند را به صورت كتاب درآوردند و علما و محققان به‌طور انفرادى و گروهى به تحقيق پرداختند ، اما اهل‌قلم